आपली शाळा ...मराठी शाळा

एक पाऊल पुढे

मराठीशाळा परिपूर्ण परिपाठ  



आज .....
Today ...
Wednesday, 13 December 2017 07:08 am  

सुविचार ...
Good Thought ...
ज्ञानसागर ...
महाराष्ट्र देशा.....
महाराष्ट्र माझा
संगणक मित्र.....
श्लोक ...
 मना सांग पां रावणा काय जाले
अकस्मात ते राज्य सर्वे बुडाले
म्हणोनी कुडी वासना सांडी
लागला काळ हा पाठिलागी ||१३||

अर्थ -

हे मना, रावणाचे काय झाले ते सांग बरे. त्याचे राज्य, सर्वस्व अचानक नामशेष झाले. म्हणून तू तातडीने देहविचार, विषयोपभोगाची वासना सोडून दे. कारण काळ तुझा पाठलाग करत कधी तुला गाठेल ते कळणार देखील नाही.

विश्लेषण -

पुढे समर्थ म्हणतात एवढा मोठा रावण जो बलिष्ठ होता, कमालीच्या श्रीमंत अशा लंकाद्वीपाचा राजा होता, विद्वान होता, शंकराचा भक्तही होता त्याचं काय झालं? राज्य बुडालं, भाऊ, बहीण, मुलं सगळे मारले गेले आणि स्वत: तोदेखील मारला गेला. असा सर्वनाश का व्हावा त्याचा? केवळ गर्व, सूडबुद्धी आणि तीतून निर्माण झालेली देहबुद्धी–विषयवासना जोपासल्यामुळंच. शूर्पणखेच्या विद्रूप होण्यामधून सूड म्हणून सीतेला पळवून आणले आणि तिची अभिलाषा धरली, श्रीराम असो वा आणखी कोणी, माझं काहीही वाकडं करू शकणार नाही असा अहंकार बाळगला. त्यामुळं त्याचा सर्वनाश झाला हे सत्य आहे. म्हणून हे मना, तातडीने, वेळ न दवडता विषयवासना सोडून द्यायला हवी कारण ती राहील तर काळाच्या पोटी सर्वनाश दडलेला आहे आणि तो व्हायला वेळ लागत नाही.

बोधकथा ...


पती पत्नी आणि त्यांचा मुलगा

एक भक्त कुटुंब होतं. त्यात पती पत्नीव्यतीरिक्त त्यांचा मुलगाही होता. तिघेही ईश्वरावर विश्वास ठेवत नसत. एकदा त्यांचा मुलगा आजारी पडला. त्यांनी खूप उपचार केले. पण तो ठीक झाला नाही. त्याचवेळी पतीला एका कामासाठी दुसऱ्या शहरात कामासाठी जावे लागले, त्याने पत्नीकडे चिंता व्यक्त केली. मात्र पत्नीने त्याला आश्वासन दिले कि ती मुलाची यथायोग्य काळजी घेईल. पती गावाला निघून गेला. दुर्दैवाने तो जाताच मुलगा मरण पावला. पत्नीने मोठ्या धैर्याने मुलाचे प्रेत झाकून ठेवले आणि संध्याकाळी पती येण्याच्या वेळेत स्वयंपाक करू लागली, पतीने येताच विचारले, मुलाची तब्येत कशी आहे? पत्नी म्हणाली, आज तो विश्रांती घेत आहे. तुम्ही आधी जेवण करून घ्या. त्यानंतर त्याच्याकडे जा. पती जेवण करू लागला. तेव्हा पत्नी म्हणाली, "शेजारणीने माझ्याकडे भांड्यात पाणी मागितले होते, मी तिला दिले, आता जेंव्हा मी माझे भांडे मागत आहे, तेंव्हा ती माझ्यावरच चिडत आहे. भांडत आहे व भांडे माझेच म्हणून हट्ट धरून रडत बसली आहे." पती म्हणाला,"मूर्ख बाई आहे ती ! दुसऱ्याची वस्तू परत करण्यासाठी कुठे रडत बसायचे असते का?" तोपर्यंत पतीचे भोजन झाले होते. तेंव्हा पत्नी म्हणाली, "आपला मुलगा हे पण ईश्वराचे देणे होते, ती वस्तू आज ईश्वराने परत मागून घेतली आहे. मग आपणही शेजारणी सारखे रडत बसायचे का?" पतीने पत्नीच्या तोंडाकडे पाहिले आणि त्याला सगळा मामला समजून आला, तो म्हणाला,तू ठीक म्हणतेस. मग त्या दोघांनी मिळून आपल्या मुलाचे पुढील अंतिम संस्कार मोठ्या धैर्याने पूर्ण केले.

तात्पर्य

मानवी जीवन परमेश्वराची देणगी आहे. ते संपल्यावर आपले काहीच चालत नाही.
दिनविशेष ...
 दिनविशेष वेबसाईट वरील सर्व माहिती विविध वृत्तपत्रे, पुस्तके आणि बातम्या अश्या माध्यमातून लोकमाहीतीस्तव संपादित केलेली असून, सदर माहिती जमा करताना ह्या मध्ये तफावत अथवा मतभेत असण्याची संभावना नाकारता येत नाही. आपण आपल्या सूचना / तक्रारी / माहिती देण्यासाठी कृपया संपर्क साधा 

दिनविशेष : १३ डिसेंबर : नागरी संरक्षण दिन

हा या वर्षातील ३४७ वा (लीप वर्षातील ३४८ वा) दिवस आहे.

  • माल्टाचा प्रजासत्ताक दिन

महत्त्वाच्या घटना:

२००१ : जैश-ए-मोहम्मद व लष्कर-ए-तय्यबा च्या अतिरेक्यांनी संसदभवनावर हल्ला केला.
१९९१ : मधुकर हिरालाल कनिया यांनी भारताचे २३ वे सरन्यायाधीश म्हणुन कार्यभार सांभाळला.
१९४१ : दुसरे महायुद्ध – हंगेरी व रुमानियाने अमेरिकेविरुद्ध युद्ध पुकारले.
१९३० : ’प्रभात’चा ’उदयकाल’ हा चित्रपट मुंबईच्या ’मॅजेस्टिक’ चित्रपटगृहात प्रदर्शित झाला. आधी या चित्रपटाचे नाव ’स्वराज्याचे तोरण’ असे होते. परंतु तो सेन्सॉरमधे अडकल्यामुळे त्यात बरीच काट छाट करावी लागली व त्याचे नावही बदलले.

जन्मदिवस / जयंती / वाढदिवस:

१९५५ : मनोहर पर्रीकर – गोव्याचे मुख्यमंत्री
१८९९ : पांडुरंग सातू नाईक – आल्हाददायकता, कल्पकता व वास्तवता ही वैशिष्ट्ये असलेले चित्रपट छायालेखक (cinematographer), ’हंस पिक्चर्स’ चे एक भागीदार. ’छाया’, ’धर्मवीर’, ’प्रेमवीर (१९३७)’, ’ज्वाला (१९३८)’, ’ब्रह्मचारी’, ’ब्रँडीची बाटली (१९३९)’, ’देवता’, ’सुखाचा शोध (१९३९)’, ’लग्न पहावं करुन (१९४०)’, ’अर्धांगी (१९४०)’, ’पहिला पाळणा’, ’भक्त दामाजी (१९४२)’, ’पैसा बोलतो आहे (१९४३)’, ’रामशास्त्री (१९४४)’, ’लाखारानी (१९४५)’, ’चिराग कहाँ रोशनी कहाँ’ इत्यादी अनेक चित्रपटांचे उत्कष्ट छायालेखन त्यांनी केले. (मृत्यू: २१ ऑगस्ट १९७६ - मुंबई)
१८०४ : मेजर थॉमस कॅन्डी – कोशकार व शिक्षणतज्ञ, मराठीत विरामचिन्हे वापरण्यास त्यांनी प्रथम सुरूवात केली, इंडियन पीनल कोडचे त्यांनी मराठीत भाषांतर केले. (मृत्यू: २६ फेब्रुवारी १८७७)
१७८० : योहान वुल्फगँग डोबेरायनर – जर्मन रसायनशास्त्रज्ञ (मृत्यू: २४ मार्च १८४९)

मृत्यू / पुण्यतिथी / स्मृतिदिन:

१९९६ : श्रीधर पुरुषोत्तम तथा शिरुभाऊ लिमये – स्वातंत्र्यसैनिक, क्रांतिकारक, कॅपिटॉल बॉम्बस्फोटाचे सूत्रधार, (जन्म: ? ? ????)
१९९४ : विश्वनाथ अण्णा तथा तात्यासाहेब कोरे – सहकार क्षेत्रातील अग्रणी व्यक्तिमत्व, वारणा परिसराच्या विकासाचे शिल्पकार, वारणा सहकारी साखर कारखान्याचे संस्थापक, यशवंतराव चव्हाण यांचे निकटचे सहकारी (जन्म: १७ आक्टोबर १९१७ - कोडोवली, पन्हाळा, कोल्हापूर)
१९८६ : स्मिता पाटील – अभिनेत्री. त्यांचे ’निशांत’, ’मंथन’, ’भूमिका’, ’जैत रे जैत’, ’गमन’, ’चक्र’, ’उंबरठा’ इत्यादी चित्रपट लोकप्रिय झाले. पद्मश्री (१९८५), दोन राष्ट्रीय पुरस्कार व एक फिल्मफेअर अ‍ॅवॉर्ड (जन्म: १७ आक्टोबर १९५५ - पुणे)
१९६१ : अ‍ॅना मेरी रॉबर्टसन ऊर्फ ’ग्रँडमा मोझेस’ यांचे वयाच्या १०२ व्या वर्षी निधन. वयाच्या ७७ व्या वर्षी त्यांनी पेंटिंगच्या छंदाची सुरूवात केली आणि त्यात प्रसिद्धी मिळवली. अमेरिकन ग्रामीण जीवनावरील त्यांची पेंटिग्ज आजही प्रसिद्ध आहेत. (जन्म: ? ? १८६०)
१९३० : फ्रिट्झ प्रेग्ल – सेंद्रीय पदार्थांच्या पृथ्थक्‍करणासाठी १९२३ मधील रसायनशास्त्राचा नोबेल पुरस्कार मिळवणारे ऑस्ट्रियन शास्त्रज्ञ (जन्म: ३ सप्टेंबर १८६९)
१७८४ : सॅम्युअल जॉन्सन – ब्रिटिश साहित्यिक, टीकाकार, पत्रकार व विचारवंत (जन्म: १८ सप्टेंबर १७०९)

आज विशेष ...
 १३ डिसेंबर
मेजर थॉमस कॅन्डी
Thomas Candy (13 December 1804 - 26 February 1877) was an English educator with a lifelong association to India, who made lasting contributions to the lexicography, orthography, and stylistics of the Marathi language.[1]
Thomas Candy (together with his twin brother George) was born in England on December 13, 1804. After being educated in Indian languages at the Magdalene College in Oxford University, both were appointed Quartermasters in the armies of the British East India Company. They arrived in India in 1822, and primarily served as translators in several Infantry Regiments of the Company. During the 1830s, the brothers lent valuable assistance to Captain James Thomas Molesworth in the compilation of the English-Marathi dictionary. Although this project suffered a delay due to Molesworth's return to England in 1836 due to ill health, it was pushed to completion by Thomas during the years 1840-1847.
George had left the army in 1838 and become a Christian Missionary. He is the author of an early Christian pamphlet in Marathi, titled 'ख्रिस्ती धर्म कसा उत्पन्न झाला आणि कसा पृथ्वीवर वाढला (The Origin and Growth of Christianity on Earth, 1832)'. George subsequently returned to England in 1854. After the completion of the English-Marathi dictionary, Thomas (who remained in India until his death) devoted his energies to the creation of Marathi textbooks in sundry school subjects, as well as Marathi translations of several English treatises, such as the Indian Penal Code and the Indian Civil Procedure Code. He also advised and corrected the work of several other English-Marathi translators. During the late 1860s, he was appointed Chief Government Translator by the British Government.[2] Thomas newly introduced the use of punctuation marks in Marathi, which was written without them until the mid-nineteenth century. His manual on this subject, titled 'विरामचिन्हांची परिभाषा (The Terminology of Punctuation Marks)' proved influential in the widespread dissemination of this practice. Thomas Candy's works have had a substantial cumulative effect on the style of non-fiction Marathi writing prevalent in the late nineteenth-century.[1]
Throughout his life, Thomas served in several capacities as an educator, notably as Superintendent of Poona Sanskrit College, Superintendent of Schools in the southern region, and Principal of the Deccan College. He died in the town of Mahabaleshwar, in Maharashtra, India on February 26, 1877.







भेटीगाठी -