आपली शाळा ...मराठी शाळा

एक पाऊल पुढे

मराठीशाळा परिपूर्ण परिपाठ  



आज .....
Today ...
Thursday, 17 January 2019 04:10 am  

सुविचार ...
Good Thought ...
ज्ञानसागर ...
महाराष्ट्र देशा.....
महाराष्ट्र माझा
संगणक मित्र.....
श्लोक ...
 सदा देवकाजी झिजे देह ज्याचा ।
सदा रामनामे वदे नित्य वाचा ॥
स्वधर्मेचि चाले सदा उत्तमाचा ।
जगी धन्य तो दास सर्वोत्तमाचा ॥ ४८ ॥

अर्थ -

देवाच्या कार्यामध्ये ज्याचा देह झिजत असतो, ज्याच्या मनात नेहमी श्रीरामाचे स्मरण आणि बोलण्यात श्रीरामाचे नामच येते, आणि जो परमेश्वराचा धर्मच आपला धर्म हे ब्रीद ठेवून त्या धर्मानुसार वर्तन ठेवतो तो श्रीहरीचा भक्त, सर्वोत्तम सर्वश्रेष्ठ परमेश्वराचा सेवक, जगात धन्य ठरतो.

विश्लेषण -

धन्य असलेल्या सेवकाचे पुढचे लक्षण इथे समर्थ वर्णन करून सांगताहेत. ते म्हणतात असा सेवक नेहमी देवकार्यात आपला देह झिजवत असतो. आता देवकार्य म्हणजे काय? केवळ पूजा अर्चा, इतर गोष्टींमध्ये निष्क्रीयता असे देवकार्य नाही. देवाचे पूजन, भजन, कीर्तन हे सर्व देवकार्याचा केवळ एक भाग आहे. आपल्याला देवाने जगात पाठवलेलं आहे काही कर्तव्यं आपल्यासाठी निश्चित करूनच. नेटका संसार हेही त्यातले एक कर्तव्य आहे. तेव्हा त्याच्याकडे दुर्लक्ष करून देवदेव करत रहा असं देव सांगत नाही. संसार करून, देवभक्ती करून शिवाय परमार्थ साधण्यात मदत करणारी सद्गुणाची कार्ये या गोष्टींचा समावेश देवकार्यात होतो. सर्वोत्तम परमेश्वराचा सेवक, दास असे देवकार्य करण्यासाठी काया वाचा माने झिजत असतो. आणि देवकार्य करताना सदा, सर्वदा, निरंतर श्रीरामाचे नाम मुखाने जपत असतो. इतकेच नाही तर परमेश्वराकडूनच मिळालेला धर्म, ज्यात दया, क्षमा, शांति, प्राणीमात्रावर प्रेम, परोपकार इत्यादींचा समावेश आहे, हाच स्वधर्म आहे हे ओळखून त्याचे नित्य, न चुकता पालन करत असतो. हे सगळे करणारा श्रीहरीचा भक्त, सर्वोत्तम सर्वश्रेष्ठ परमेश्वराचा सेवक, जगात धन्य ठरतो.

बोधकथा ...


क्रोधावर नियंत्रण

एक १० १२ वर्षाचा मुलगा होता. लहानपणापासूनच खूप हट्टी आणि संतापी होता. जेंव्हा त्याच्या मनाविरुद्ध घडे तेंव्हा त्याच्या रागाचा पारा प्रचंड चढे. रागाने तो वेडापिसा होत असे. त्याच्या वडिलांनी यावर एक उपाय शोधला, वडील बाजारात गेले आणि त्याच्यासाठी खिळे घेवून आले. मुलाने विचारले,"बाबा! हे खिळे कशासाठी?" वडिलांनी उत्तर दिले,"अरे ! तुला जेंव्हा कधी राग येईल तेंव्हा यातील एक खिळा घे आणि समोरच्या झाडावर ठोक". खिळे आणलेल्या पहिल्या दिवशी मुलाला खूप राग आला, त्याने एकूण ३० खिळे झाडाला ठोकले. असेच तो प्रत्येक वेळी करत गेला. पुढील काही आठवड्यात त्याला ते खिळे ठोकण्याचा कंटाळा आला व त्यामुळे त्याला क्रोधावर नियंत्रण करण्यात यश आले. आता तो झाडावर एखाददुसरा खिळाच ठोकत असे. त्याच्या हे लक्षात आले कि झाडाला खिळे ठोकण्याऐवजी क्रोधावर नियंत्रण करणे कधीही सोपे आहे. शेवट एक दिवस तर असा उजाडला कि त्याने त्या पूर्ण दिवसात झाडाला एकही खिळा ठोकला नाही. जेंव्हा त्याने त्याच्या वडिलांना याबद्दल सांगितले तेंव्हा त्याच्या वडिल म्हणाले," तू जसे ते खिळे ठोकले तसे ते सर्व खिळे झाडावरून काढून टाक" मुलाने खिळे काढायला सुरुवात केली तसे त्याच्या लक्षात आले कि खिळे मारणे सोपे आहे पण खिळे काढणे खूप अवघड काम आहे. त्याने खूप मेहनत घेवून ते खिळे काढले व ते दाखवण्यासाठी वडिलांना झाडापाशी घेवून आला. वडिलांनी झाडाकडे पाहत त्याला म्हणाले," तू काम तर चांगले केले. पण तुझ्या एक लक्षात आले कि नाही, बघ हे सुंदर झाड तुझ्या रागाने तू किती खराब करून टाकले आहेस. तू जेंव्हा जेंव्हा रागाला येत होता त्याचे वाईट परिणाम या बिचाऱ्या झाडाला भोगावे लागत होते. तसेच आपल्या वागण्याचेही तसेच असते असेच कि आपण जेंव्हा रागात येतो तेंव्हा आपल्या रागाचे दुष्परिणाम समोरच्याच्या मनावर होतात. शस्त्राने जेवढे घाव होणार नाहीत तेवढे जास्त वार रागाच्या भरात माणूस समोरच्यावर करतो. म्हणून रागापासून दूर राहणे हेच चांगले असते.

तात्पर्य

"अति राग आणि भिक माग" हि मराठीतील म्हणच बरेचसे काही बोलून जाते. राग आवरणे हेच चांगले.
दिनविशेष ...
 दिनविशेष वेबसाईट वरील सर्व माहिती विविध वृत्तपत्रे, पुस्तके आणि बातम्या अश्या माध्यमातून लोकमाहीतीस्तव संपादित केलेली असून, सदर माहिती जमा करताना ह्या मध्ये तफावत अथवा मतभेत असण्याची संभावना नाकारता येत नाही. आपण आपल्या सूचना / तक्रारी / माहिती देण्यासाठी कृपया संपर्क साधा 

दिनविशेष : १७ जानेवारी

हा या वर्षातील १७ वा दिवस आहे.

महत्त्वाच्या घटना:

२००१ : अपारंपारिक ऊर्जा क्षेत्रातील ’सूर्या पुरस्कार’ शिवाजी विद्यापीठाचे कुलगुरू डॉ. एम. जी. ताकवले यांना जाहीर.
२००१ : कथ्थक नृत्यांगना डॉ. रोहिणी भाटे यांना मध्य प्रदेश सरकारचा कालिदास सन्मान जाहीर
१९५६ : बेळगाव – कारवार आणि बिदर या जिल्ह्यांतील मराठी भाग त्या वेळच्या म्हैसूर राज्यास जोडण्याची घोषणा
१९४६ : संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदेची (United Nations Security Council) पहिली बैठक झाली.
१९४५ : दुसरे महायुद्ध – रशियन फौजांनी पोलंडमधील वॉर्सा शहर उद्ध्वस्त केले.
१८७४ : चँग आणि एंग (बंकर) या प्रसिद्ध सयामी जुळ्यांचा मृत्यू. (जन्म: ११ मे १८११)

जन्मदिवस / जयंती / वाढदिवस:

१९४२ : मुहम्मद अली ऊर्फ कॅशिअस क्ले – अमेरिकन मुष्टियोद्धा. अमेरिकन वर्णभेदाचा निषेध म्हणून त्याने धर्मांतर करुन मुहम्मद अली हे नाव स्वीकारले.
१९३२ : मधुकर केचे – साहित्यिक (मृत्यू: २५ मार्च १९९३)
१९१८ : रुसी मोदी – टाटा स्टीलचे अध्यक्ष आणि व्यवस्थापकीय संचालक, पद्मभूषण (१९८९) (मृत्यू: १६ मे २०१४)
१९१८ : सईद अमीर हैदर कमाल नक्‍वी ऊर्फ ’कमाल अमरोही’ – चित्रपट निर्माता, दिग्दर्शक, संवादलेखक, पटकथाकार व कवी (मृत्यू: ११ फेब्रुवारी १९९३)
१९१७ : एम. जी. रामचंद्रन – अभिनेते व तामिळनडुचे मुख्यमंत्री (मृत्यू: २४ डिसेंबर १९८७)
१९०८ : अक्किनेरी लक्ष्मीवर प्रसाद राव ऊर्फ ’एल. व्ही. प्रसाद’ – चित्रपट निर्माते व दिग्दर्शक (मृत्यू: २२ जून १९९४)
१९०६ : शकुंतला परांजपे – कुटुंब नियोजनाच्या क्षेत्रात अनन्यसाधारण कार्य केलेल्या समाजसेविका (मृत्यू: ३ मे २०००)
१९०५ : दत्तात्रय रामचंद्र कापरेकर – गणितज्ञ (मृत्यू: ? ? १९८६)
१८९५ : विठ्ठल दत्तात्रय तथा वि. द. घाटे – लेखक व शिक्षणतज्ञ, रविकिरण मंडळातील एक कवी (मृत्यू: ३ मे १९७८)
१७०६ : बेंजामिन फ्रँकलिन – अमेरिकन संशोधक आणि मुत्सद्दी (मृत्यू: १७ एप्रिल १७९०)

मृत्यू / पुण्यतिथी / स्मृतिदिन:

२०१४ : रमा दासगुप्ता तथा सुचित्रा सेन – बंगाली व हिन्दी चित्रपट अभिनेत्री. उत्तमकुमारबरोबर त्यांची जोडी बंगाली चित्रपटांत चांगलीच गाजली. (जन्म: ६ एप्रिल १९३१ - पाबना, पाबना, बांगला देश)
२०१३ : ज्योत्स्‍ना देवधर – मराठी व हिन्दी लेखिका आणि आकाशवाणी निर्मात्या (जन्म: २७ फेब्रुवारी १९२६)
२०१० : ज्योति बसू – प. बंगालचे मुख्यमंत्री (जन्म: ८ जुलै १९१४)
२००८ : रॉबर्ट जेम्स तथा ’बॉबी’ फिशर – अमेरिकन बुद्धिबळपटू व ग्रँडमास्टर (जन्म: ९ मार्च १९४३)
२००० : सुरेश हळदणकर – गायक आणि अभिनेते
१९९५ : डॉ. व्ही. टी. पाटील – ताराराणी विद्यापीठाचे संस्थापक (जन्म: ? ? ????)
१९८८ : लीला मिश्रा – अभिनेत्री (जन्म: ? ? १९०८)
१९७१ : बॅ. नाथ पै – स्वातंत्र्य सैनिक व घटनातज्ञ (२५ सप्टेंबर १९२२)
१९६१ : पॅट्रिक लुमूंबा – काँगोचे पहिले पंतप्रधान (जन्म: २ जुलै १९२५)
१९३० : अँजेलिना येओवार्ड ऊर्फ ’गौहर जान’ – गायिका व नर्तिका (जन्म: २६ जून १८७३)
१८९३ : रुदरफोर्ड हेस – अमेरिकेचे १९ वा राष्ट्राध्यक्ष (जन्म: ४ आक्टोबर १८२२)
१७७१ : गोपाळराव पटवर्धन – पेशव्यांचे सरदार (जन्म: ? ? ????)
१५५६ : हुमायून – दुसरा मुघल सम्राट (जन्म: ७ मार्च १५०८)
आज विशेष ...








भेटीगाठी -